SHAFAQNA TÜRKİYE – ABD Başkanı Donald Trump, tüm federal kurumların Anthropic şirketine ait yapay zeka araçlarını kullanımını derhal durdurması talimatını verdiğini açıkladı. Bu karar, Savunma Bakanlığı ile yapay zeka şirketi Anthropic arasında yapay zekanın askeri amaçlarla kullanımı konusunda haftalardır süren şiddetli anlaşmazlıkların ardından geldi. Trump, kendi sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, Anthropic’i Savaş Bakanlığı’nı zorlamaya çalışmakla ve feci bir hata yapmakla suçladı. Ancak kurumların bu araçları bırakması için altı aylık bir aşamalı geçiş süreci olacağı, bu sürede hükümet ile yapay zeka girişimi arasında yeni müzakereler yapılabileceği belirtildi. Şu ana kadar Pentagon ve Anthropic cephesinden konuyla ilgili resmi bir yanıt gelmedi.
Trump’tan Pentagon ile Anlaşamayan Anthropic için Yasak Kararı
ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Anthropic ve diğer şirketlerle geçen Temmuz ayında yapılan anlaşmanın şartlarını değiştirmek istiyor. Pentagon, yapay zekanın kullanımına yönelik kısıtlamaların kaldırılarak “tüm yasal kullanımlara” izin verilmesini talep ediyor. Anthropic ise bu değişikliğin, yapay zekanın tam otonom ölümcül silahlarda veya ABD vatandaşlarına yönelik kitlesel gözetimde kullanılmasına kapı aralayabileceğini belirterek duruma itiraz ediyor. Pentagon şu anda yapay zekayı bu amaçlarla kullanmıyor ve böyle bir planı olmadığını söylüyor. Ancak Trump yönetiminin üst düzey yetkilileri, sivil bir teknoloji şirketinin böylesine önemli bir teknolojinin askeri kullanımını dikte etmesine şiddetle karşı çıkıyor.
Anthropic, geçen yıl Pentagon ile imzaladığı 200 milyon dolarlık anlaşmayla ABD ordusuyla çalışan ilk büyük yapay zeka laboratuvarı olmuştu. Şirket, standart modellerden daha az kısıtlamaya sahip olan “Claude Gov” adlı özel yapay zeka modelleri geliştirdi. Google, OpenAI ve xAI gibi devler de aynı dönemde benzer anlaşmalara imza atsa da, Anthropic şu anda gizli askeri sistemlerle aktif olarak çalışan tek yapay zeka şirketi konumunda bulunuyor. Bu özel modeller, gizli askeri çalışmalar için Palantir ve Amazon’un bulut platformları üzerinden sunuluyor. Konuyu açıkça konuşma yetkisi olmayan bir kaynağın ifadelerine göre Claude Gov genel olarak rapor yazma ve belge özetleme gibi sıradan işlerde kullanılsa da, istihbarat analizi ve askeri planlama süreçlerinde de görev alıyor.
Silikon Vadisi şirketleri son yıllarda savunma sanayisinden uzak durma politikasını yavaş yavaş terk ederek doğrudan askeri yükleniciler haline gelmeye başladı. Anthropic ile Pentagon arasındaki bu son tartışma, işte bu değişimin sınırlarını test ediyor. Bu hafta OpenAI ve Google’dan yüzlerce çalışan, kendi şirketlerinin askeri yapay zeka kısıtlamalarını kaldırmasını eleştiren ve Anthropic’in duruşunu destekleyen açık bir mektup imzaladı. Wall Street Journal’ın haberine göre OpenAI CEO’su Sam Altman da çalışanlarına gönderdiği şirket içi bir notta Anthropic ile aynı fikirde olduklarını, kitlesel gözetim ve tam otonom silahları bir “kırmızı çizgi” olarak gördüklerini belirtti. Altman buna rağmen şirketinin Pentagon ile askeri alanda çalışmaya devam edebilmek için bir anlaşma zemini arayacağını da sözlerine ekledi.
Pentagon’un Yapay Zeka Talebi Anthropic ile İpleri Kopardı
Pentagon ve Anthropic arasındaki bu kamuya açık anlaşmazlık, Axios platformunun ABD ordusunun Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’yu yakalama operasyonunu planlarken Claude’u kullandığını iddia eden çarpıcı haberiyle su yüzüne çıktı. İddiaya göre operasyonun ardından bir Palantir çalışanı, bir Anthropic personelinin modellerinin bu şekilde kullanılmasına dair duyduğu endişeleri ABD’li askeri yetkililere iletti. Anthropic ise endişe dile getirdiği veya teknolojisinin Pentagon tarafından kullanımına müdahale ettiği yönündeki bu iddiaları tamamen yalanladı. Yine de Savunma Bakanlığı yetkilileri ile şirket arasında sosyal medya üzerinden devam eden karşılıklı suçlamalarla gerilim son günlerde oldukça tırmandı.
Savunma Bakanı Pete Hegseth, Anthropic CEO’su Dario Amodei ile bu hafta başında bir araya gelerek şirkete modellerinin “tüm yasal kullanımlarına” izin veren sözleşme değişikliği için Cuma gününe kadar süre tanıdı. Görüşme hakkında bilgi sahibi olan bir kaynağa göre Hegseth, toplantı sırasında Anthropic’in ürünlerini övdü ve Savunma Bakanlığı’nın şirketle çalışmaya devam etmek istediğini vurguladı. Eski Pentagon yetkililerinden Michael Horowitz gibi bazı uzmanlar ise bu durumun somut sorunlardan ziyade gereksiz bir tartışma olduğunu savunuyor. Horowitz, Anthropic’in bugüne kadar Savunma Bakanlığı’nın önerdiği tüm kullanım şekillerini desteklediğini ve tartışmanın henüz masada bile olmayan teorik senaryolar üzerinden yürüdüğünü belirtiyor. Başından beri güvenliği temel alarak kurulan Anthropic’in CEO’su Amodei, Ocak ayında yazdığı bir blog yazısında tam otonom yapay zeka silahlarının tehlikelerine dikkat çekmişti. Amodei, bu silahların demokrasinin savunulmasında meşru kullanımları olsa da, elde tutulması çok tehlikeli araçlar olduğunun altını çizmişti.
Yapay zekanın askeri alanlarda, savaş stratejilerinde ve istihbarat teknolojilerinde kullanımının bu kadar hızla yaygınlaşması, tüm teknoloji dünyasında büyük bir kırılma noktası yaratıyor. Peki siz sivil yapay zeka şirketlerinin askeri kurumlara teknolojilerini sınırsızca açması hakkında ne düşünüyorsunuz? Sizce yapay zekanın dahil olduğu bu yeni nesil savunma yarışında teknoloji firmalarının kesin kırmızı çizgileri olmalı mı?