SHAFAQNA TÜRKİYE – Ticaret Bakanlığı’nın, reklam ve ilanlara yoğun şekilde maruz kalan tüketicilerin aldatıcı reklam ve ticari uygulamalara karşı daha etkin korunmasını sağlamak amacıyla, hedefli reklamcılıktan yapay zeka ile oluşturulan tanıtımlara kadar birçok alanı kapsayan yeni düzenlemeleri 1 Ağustos itibarıyla devreye alınacak.
BAKAN ANLATTI
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile ilgili değerlendirmelerde bulundu.
Dijitalleşmeyle birlikte daha fazla reklam ve ilana maruz kalan tüketicilerin aldatıcı reklamlara karşı daha etkin korunacağı söz konusu düzenlemenin yarın itibarıyla yürürlüğe gireceğini dile getiren Bolat, “Düzenlemeyle, hedefli reklamcılıktan yapay zekayla oluşturulan reklamlara, influencer olarak bilinen sosyal medya etkileyicileri aracılığıyla yapılan tanıtımlardan indirimli satış reklamlarına kadar birçok alanda tüketicilerin korunmasına yönelik yeni kurallar getirildi. Düzenlemeyle, reklam verenler, hedefli reklamın hangi kriterler kullanılarak tüketiciye gösterildiğine ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğine ilişkin doğrudan ve kolay erişilebilir bilgileri tüketiciye sunmaları şartıyla bu tür reklam uygulamalarını gerçekleştirebilecek. Bununla birlikte, çocuklara yönelik olarak kişisel verilere dayalı profilleme yöntemleri kullanılarak hedefli reklam yapılması yasaklanıyor.” ifadelerini kullandı.
Bolat, sosyal medya etkileyicilerinin herhangi bir kazanç, indirimli ürün veya hizmet ya da etkinliğe katılım gibi menfaat elde ettikleri paylaşımlarda, tüketicilerde kafa karışıklığına yol açan “sponsorlu”, “işbirliği” ve “davet” gibi ifadeler yerine yalnızca “reklam” veya “tanıtım” ibarelerini kullanmalarının zorunlu hale getirildiğini bildirdi.
İNDİRİM KAMPANYALARINA DÜZENLEME
Bolat, tüketicilere indirim ya da başka bir fayda sağlanmasını bir şarta bağlayan koşullu satış reklamlarının da indirimli satış reklamlarına ilişkin kurallara tabi olacağına işaret ederek, “İndirimli satış reklamlarında, indirimin başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, indirime esas fiyat olarak kabul edilecektir. Diğer bir anlatımla, kullanılacak olan üzeri çizili fiyatın son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat olması gerekecek. Meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen mallar ile hizmetlere ilişkin reklamlarda ise indirimli fiyattan bir önceki fiyat esas alınacak.” diye konuştu.
YAPAY ZEKA REKLAMLARINA SINIR
Yapay zekayla oluşturulan reklamlara getirilen düzenlemeye ilişkin de bilgi veren Bolat, şunları kaydetti:
“Reklamlarda yapay zeka teknolojileri kullanılarak insandan ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bu durumun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi zorunlu tutulmuştur. Ayrıca gerçek bir kişinin yapay zeka teknolojileri kullanılarak oluşturulmuş dijital kopyasının, gerçeğe aykırı olarak bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği izlenimi verdiği ya da tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması yasaklandı.”
TAKVİYE GIDA REKLAMLARINA SINIRLAMA
Bolat, tüketicilerin çevreye olan duyarlılığının kötüye kullanılmasını önlemek amacıyla, çevresel beyan içeren reklamlarda “çevre dostu” gibi genel içerikli kavram ve ibarelerin açıklama yapılmadan kullanılmasının yasaklandığını belirterek, bu beyanların, mal veya hizmetlerin yaşam döngüsünün hangi aşamasına ilişkin olduğunun belirtilmesinin zorunlu hale getirildiğine dikkati çekti.
Takviye edici gıdaların, normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimi uyandıracak şekilde reklamının yapılmasının yasaklandığını anlatan Bolat, bu ürünlerin, sağlık beyanı kapsamına giren hususlar hariç olmak üzere karşılaştırmalı reklamının yapılabileceğini söyledi.
